هدف:
هدف از این مقاله، مرور تحلیلی کاربردهای هوش مصنوعی در شاخه‌های مختلف توانبخشی و بررسی چالش‌ها و ملاحظات اخلاقی مرتبط با آن است تا مسیر توسعه آینده این فناوری در خدمت بیماران دارای ناتوانی روشن‌تر شود.
روش بررسی:
در این مطالعه مروری، مقالات منتشرشده در پایگاه‌های اطلاعاتی معتبر شامل PubMed، Scopus و Web of Science مورد بررسی قرار گرفتند. جستجو با استفاده از کلیدواژه‌های مرتبط با هوش مصنوعی، یادگیری ماشین، علوم توانبخشی و اخلاق زیستی انجام شد و مطالعات مرتبط پس از ارزیابی محتوایی انتخاب و تحلیل گردیدند.
یافته ها:
نتایج این بررسی نشان می دهد که این فناوری با تکیه بر یادگیری ماشین، پردازش زبان طبیعی و تحلیل داده‌های پیچیده، در تمام حوزهای علوم توانبخشی شامل توانبخشی حرکتی، توانبخشی شناختی، پیش بینی تاثیر درمان، درمان های شخصی، خدمات از راه دور و کمک به استقلال بیماران می تواند موثر باشد با این حال، چالش‌هایی نظیر کمبود داده‌های بومی، نا همگونی اطلاعات، نیاز به آموزش و پذیرش بالینی درمانگران ، هزینه‌های بالا و ملاحظات حقوقی در استفاده از داده‌های سلامت، همچنان از موانع اصلی توسعه این فناوری هستند.
نتیجه گیری:
این فناوری ظرفیت بالایی برای ارتقای کیفیت خدمات توانبخشی و بهبود پیامدهای درمانی بیماران دارای ناتوانی دارد. با این وجود، برای بهره‌گیری مؤثر و مسئولانه از این فناوری توجه به ملاحظات اخلاقی از جمله شفافیت الگوریتم‌ها، عدالت در دسترسی، حفظ حریم خصوصی و حمایت از حقوق افراد دارای ناتوانی لازم است. تدوین چارچوب‌های اخلاقی، تقویت زیرساخت‌های داده‌ای و اموزش درمانگران می‌تواند مسیر توسعه پایدار هوش مصنوعی در علوم توانبخشی را هموار سازد.